Các ngày quan trọng của người bản địa Úc và cư dân quần đảo Torres Strait năm 2026

Để biết thêm chi tiết về từng ngày quan trọng, vui lòng xem thông tin bên dưới:

26 tháng 1 - Ngày sinh tồn, Ngày tang lễ, Ngày xâm lược

January 26 marks the day in 1788 when Captain Arthur Phillip raised the British flag at Sydney Cove. By that evening, the full First Fleet of eleven ships had anchored in Port Jackson, more than eight months after leaving England. While this moment is often framed as the start of the nation, it was neither the beginning of British arrival nor the formal establishment of the colony. Aboriginal peoples had been living on the continent we now know as Australia for more than 60, 000 years, or 1600 generations.

Việc đặt tên cho Ngày Quốc khánh Úc mất gần 150 năm và không phải lúc nào cũng được tổ chức vào ngày 26 tháng 1. Ngày Quốc khánh Úc đầu tiên thực ra được tổ chức vào ngày 30 tháng 7 năm 1915 để gây quỹ cho nỗ lực của Thế chiến thứ nhất. Vào những năm 1930, Victoria đã bắt đầu một chiến dịch để kỷ niệm ngày 26 tháng 1 trên toàn nước Úc vào thứ Hai, do đó biến nó thành một kỳ nghỉ cuối tuần dài. Vào ngày 26 tháng 1 năm 1938, các nhà lãnh đạo của các Quốc gia Đầu tiên đã họp nhau để tổ chức Ngày Quốc tang nhằm phản đối sự đối xử bất công của người Úc da trắng và đấu tranh cho quyền công dân đầy đủ.

Năm 1988, kỷ niệm 200 năm thành lập nước Úc, các tiểu bang và vùng lãnh thổ đã đồng ý tổ chức Ngày Quốc khánh Úc vào ngày 26 tháng 1, thay vì một kỳ nghỉ cuối tuần dài. Người dân bản địa đã đổi tên Ngày Quốc khánh Úc thành “Ngày Xâm lược”.

Chỉ kể từ khi Hội đồng Quốc gia Ngày Quốc khánh Úc được thành lập vào năm 1994, ngày 26 tháng 1 mới được chọn làm Ngày Quốc khánh Úc. Trong những năm gần đây, ngày càng có nhiều lời kêu gọi tổ chức Ngày Quốc khánh Úc vào một ngày khác, nhằm ghi nhận sự kiện Hạm đội Đầu tiên đến Úc và quá trình đô hộ sau đó đã gây ra nhiều hậu quả nặng nề cho người dân các Quốc gia Đầu tiên.

• Nguồn: https://www.australiaday.org.au/about/history/
• Câu chuyện: Ý nghĩa thực sự của Ngày Quốc khánh Úc

Ngày 13 tháng 2 – Kỷ niệm ngày Quốc khánh 2008

Sự kiện này đánh dấu kỷ niệm Lời xin lỗi năm 2008 gửi đến người dân bản địa Úc tại Hạ viện. Cựu Thủ tướng Kevin Rudd đã đưa ra lời xin lỗi về những luật lệ, chính sách và thực tiễn trước đây đã ảnh hưởng đến người dân bản địa Úc, đặc biệt là các thành viên của Thế hệ Bị Đánh cắp. Đề xuất này đã được phe Đối lập ủng hộ và được thông qua tại cả hai viện của Quốc hội. Nhiều thành viên của Thế hệ Bị Đánh cắp đã có mặt tại Hạ viện để nghe Lời xin lỗi, và hàng ngàn người khác đã lấp đầy Đại sảnh của Tòa nhà Quốc hội và tràn ra bãi cỏ để xem trên màn hình lớn. Để biết thêm thông tin, hãy truy cập https://www.reconciliation.org.au/national-apology-anniversary/

21 tháng 2 – Ngày Quốc tế Ngôn ngữ Mẹ đẻ

Ngày Quốc tế Ngôn ngữ Mẹ đẻ ghi nhận rằng ngôn ngữ và đa ngôn ngữ có thể thúc đẩy hòa nhập, và các Mục tiêu Phát triển Bền vững tập trung vào việc không bỏ rơi bất kỳ ai. UNESCO tin rằng giáo dục, dựa trên tiếng mẹ đẻ, phải bắt đầu từ những năm đầu đời, vì chăm sóc và giáo dục trẻ nhỏ là nền tảng của việc học.
Nguy cơ mất ngôn ngữ gây ra rủi ro nghiêm trọng cho di sản văn hóa của Úc và hạnh phúc của nhiều người dân bản địa. Tại Úc, ước tính có khoảng 250 ngôn ngữ thổ dân và dân đảo Torres Strait, nhưng chỉ còn khoảng 120 ngôn ngữ được sử dụng. Khoảng 90% trong số này đang bị đe dọa.
Người Úc có thể hành động để cải thiện việc bảo tồn, phát huy và học tập ngôn ngữ của các Quốc gia Đầu tiên trên khắp nước Úc. Là một quốc gia, chúng ta có thể hướng tới một nước Úc nơi tiếng mẹ đẻ được tôn trọng trên toàn quốc và được sử dụng bởi các thành viên cộng đồng trên khắp đất nước.

19 March – National Close the Gap Day

In 2006, more than 40 national organisations came together to form Close the Gap ‐ Australia’s largest ever campaign to improve the health of Aboriginal and Torres Strait Islander people. Every year, Australians are encouraged to hold their own event on National Close the Gap Day to raise awareness about the life expectancy gap between Indigenous and non-Indigenous Australians. Since 2006, the Close the Gap campaign has achieved an enormous amount through community support.

17 – 23 tháng 3 – Tuần lễ Hòa hợp

Ngày Hòa hợp là ngày tôn vinh văn hóa dành cho tất cả những ai coi Úc là quê hương – từ những người chủ truyền thống của vùng đất này đến những người đến từ nhiều quốc gia trên thế giới. Tham gia các hoạt động của Ngày Hòa hợp, mọi người có thể tìm hiểu và hiểu được rằng tất cả người Úc từ nhiều nền tảng khác nhau đều bình đẳng và cùng nhau làm giàu cho đất nước này. Để biết thêm thông tin, hãy truy cập Ngày Hòa hợp .

26 tháng 5 - Ngày xin lỗi quốc gia

Ngày Xin Lỗi Quốc gia là một ngày lễ quan trọng đối với người dân Thổ dân và người dân đảo Torres Strait, đặc biệt là những người sống sót sau Thế hệ Bị Đánh Cắp. Kỷ niệm 'Ngày Xin Lỗi' là một trong những khuyến nghị của báo cáo "Đưa Họ Về Nhà", được trình lên Quốc hội vào ngày 26 tháng 5 năm 1997. Báo cáo này là kết quả của một Cuộc Điều tra Quốc gia về việc trẻ em bản địa bị cưỡng bức rời khỏi gia đình, cộng đồng và bản sắc văn hóa của các em. 'Ngày Xin Lỗi' đầu tiên được tổ chức tại Sydney vào năm 1998 và hiện được tổ chức trên toàn quốc với các đài tưởng niệm và sự kiện tưởng niệm nhằm tôn vinh Thế hệ Bị Đánh Cắp.

27 tháng 5 – 3 tháng 6 – Tuần lễ Hòa giải Quốc gia

Tuần này là thời điểm lý tưởng để mọi người cùng tham gia thảo luận về hòa giải và cùng nhìn lại lịch sử, những đóng góp và thành tựu chung. Tuần lễ này được tổ chức hàng năm và là dịp để tôn vinh và vun đắp mối quan hệ tôn trọng giữa người Thổ dân Úc, người dân đảo Torres Strait và những người Úc khác. Trước Ngày Xin Lỗi Quốc gia (26 tháng 5), Tuần lễ Hòa giải Quốc gia được tổ chức với hai sự kiện quan trọng trong lịch sử Úc, mang đến những biểu tượng mạnh mẽ cho hòa giải:

• Ngày 27 tháng 5 năm 1967 – Sau 10 năm vận động, một cuộc trưng cầu dân ý về việc công nhận người bản địa trong hiến pháp Úc đã được tổ chức. Những diễn biến trước cuộc bỏ phiếu đã tập trung sự chú ý của công chúng vào thực tế là người Thổ dân và người dân đảo Torres Strait bị đối xử như công dân hạng hai. Gần 91% cử tri đã bỏ phiếu ủng hộ việc sửa đổi hiến pháp.
• Ngày 3 tháng 6 năm 1992 – Phán quyết Mabo mang tính lịch sử (xem bên dưới). Chủ đề năm 2025 "Kết Nối Hiện Tại - Tương Lai" phản ánh mối liên hệ đang diễn ra giữa quá khứ, hiện tại và tương lai. Vào thời điểm Úc đang đối mặt với những bất định trên hành trình hòa giải, chủ đề này kêu gọi tất cả người dân Úc cùng nhau tiến về phía trước. Kết Nối Hiện Tại - Tương Lai thúc giục chúng ta nhìn về phía trước và tiếp tục nỗ lực, dựa trên những bài học quá khứ. Để biết thêm thông tin, vui lòng truy cập: Tuần lễ Hòa giải Quốc gia

Ngày 3 tháng 6 - Ngày Mabo (một phần của Tuần lễ Hòa giải Quốc gia)

Ngày Mabo đánh dấu kỷ niệm phán quyết của Tòa án Tối cao Úc năm 1992 trong vụ án Mabo. Đây là một ngày đặc biệt quan trọng đối với người Úc gốc Quần đảo Torres Strait. Tên tuổi của Eddie 'Koiki' Mabo gắn liền với quyền sở hữu bản địa. Câu chuyện của ông bắt đầu vào tháng 5 năm 1982, khi ông và những người đồng hương của mình là David Passi, Sam Passi, James Rice và Celuia Salee, đệ đơn lên Tòa án Tối cao yêu cầu quyền sở hữu bản địa đối với Quần đảo Murray (Mer) ở Eo biển Torres.

Khiếu nại được đưa ra chống lại Tiểu bang Queensland, nơi đã phản ứng bằng cách tìm cách ban hành luật để xóa bỏ quyền sở hữu bản địa có hiệu lực hồi tố đối với bất kỳ quyền sở hữu bản địa nào trên Quần đảo. Điều này đã bị Tòa án Tối cao phản đối với lý do nó không phù hợp với Đạo luật Phân biệt Chủng tộc năm 1975. Vào ngày 3 tháng 6 năm 1992, Tòa án Tối cao đã chấp nhận khiếu nại của Eddie Mabo và những người khiếu nại khác rằng người dân của họ (người Meriam) đã chiếm đóng Quần đảo Mer trong hàng trăm năm trước khi người Anh đến và nhận thấy rằng người Meriam "có quyền sở hữu, chiếm đóng, sử dụng và hưởng thụ đất đai trên Quần đảo Murray, trái ngược với toàn thế giới". Phán quyết này đã lật ngược một giả thuyết pháp lý rằng Úc là terra nullius (một vùng đất không thuộc về ai) vào thời điểm Anh đô hộ.

6 – 13 tháng 7 ‐ Tuần lễ NAIDOC Quốc gia

Tuần lễ NAIDOC (Ủy ban Kỷ niệm Ngày Thổ dân và Dân đảo Quốc gia) tôn vinh nền văn hóa Thổ dân và Dân đảo Eo biển Torres, đồng thời ghi nhận những đóng góp của người Úc bản địa trong nhiều lĩnh vực. Nguồn gốc của tuần lễ này bắt nguồn từ sự xuất hiện của các nhóm Thổ dân vào những năm 1920, với mục tiêu nâng cao nhận thức về địa vị và cách đối xử với người Úc bản địa. Tất cả người Úc đều được khuyến khích tham gia. Chủ đề năm 2025 là "Thế hệ Tiếp theo: Sức mạnh, Tầm nhìn & Di sản", không chỉ tôn vinh những thành tựu trong quá khứ mà còn hướng đến tương lai tươi sáng phía trước, được tiếp thêm sức mạnh bởi sức mạnh của các nhà lãnh đạo trẻ, tầm nhìn của cộng đồng và di sản của tổ tiên. Tôi có thể làm gì để tham gia Tuần lễ NAIDOC?

Ngày 4 tháng 8 – Ngày Thiếu nhi của Người thổ dân Úc và Người dân đảo Torres Strait

Ngày Thiếu nhi Thổ dân và Dân đảo Quốc gia (NAICD) là ngày lễ tôn vinh trẻ em bản địa. NAICD được Ban Thư ký Chăm sóc Trẻ em Thổ dân và Dân đảo Quốc gia (SNAICC) tổ chức lần đầu tiên vào năm 1988. Hàng năm, SNAICC đều xây dựng và gửi các nguồn lực để hỗ trợ các hoạt động kỷ niệm NAICD.

Ngày 9 tháng 8 – Ngày Quốc tế của Người bản địa Thế giới

Ngày Quốc tế Người Bản địa Thế giới của Liên Hợp Quốc (LHQ) được Đại hội đồng Liên Hợp Quốc công bố lần đầu tiên vào tháng 12 năm 1994 và được kỷ niệm vào ngày 9 tháng 8 hàng năm nhằm thúc đẩy và bảo vệ quyền của người bản địa trên toàn thế giới. Sự kiện này cũng ghi nhận những thành tựu và đóng góp của người bản địa trong việc cải thiện các vấn đề toàn cầu, chẳng hạn như bảo vệ môi trường.

Ngày 3 tháng 9 – Ngày xóa mù chữ cho người bản địa

Ngày Hội Văn Hóa Bản Địa là cơ hội gây quỹ và vận động cho các cộng đồng vùng sâu vùng xa được tiếp cận bình đẳng với các nguồn lực hỗ trợ xóa mù chữ. Nhiều gia đình ở vùng sâu vùng xa sở hữu chưa đến năm cuốn sách và sống cách thư viện công cộng gần nhất chín tiếng lái xe.

Ghi chú bổ sung:
Đây chỉ là danh sách tóm tắt một số ngày lễ quan trọng của người Thổ dân và người dân đảo Torres Strait trong năm 2025. Có những ngày lễ và sự kiện địa phương quan trọng khác chưa được nêu rõ trong danh sách này. Vui lòng cho chúng tôi biết nếu bạn có thêm ngày lễ nào để bổ sung vào danh sách này.

Cách sử dụng tài nguyên này
Holstep Health Chúng tôi khuyến khích tất cả các cơ quan thành viên phân phối thông tin này và lịch có thể tải xuống cho những người liên quan trong tổ chức của bạn. Danh sách này cũng có thể được đăng trên trang web/mạng nội bộ của cơ quan bạn hoặc được thêm vào lịch sự kiện và được in ra để trưng bày cho nhân viên và công chúng.

Cảm ơn
Cảm ơn Leo Dynevor tại Sector Connect ở NSW đã cho phép sử dụng thông tin/định dạng của họ.
Cảm ơn Australian Indigenous HealthInfoNet đã cho phép sử dụng thông tin có trên trang web của họ.
Xin cảm ơn Gary Saunders tại Indigital đã phát triển tác phẩm nghệ thuật kỹ thuật số được thiết kế tại địa phương và đưa vào tài liệu này.